-W znowelizowanej ustawie budżetowej rząd zapisał na 2009 rok deficyt na poziomie 27,2 mld złotych. Według MF plan ten zrealizowa­no w 87,5%.

-W tym roku deficyt ma wynieść ok. 7% PKB. Rząd zapewnia, że do końca 2012 uda nam się zbić deficyt do 3% PKB. Premier przedsta­wił ogólny program działań w tym zakresie, a jest w nim: ograniczenie wzrostu wydatków budżetu o 1 pkt proc. powyżej inflacji, ode­branie przywilejów emerytalnych mundurowym rozpoczynającym służbę od 2012 r., intensywna prywatyzacja i rozpoczęcie dyskusji nad "ewolucyjną reformą systemu ubezpieczenia emerytalno-rentowego rolników".

-Ostatnio opublikowany rządowy plan konwergencji zakłada, że w 2010 roku tempo wzrostu produktu krajowego brutto wyniesie 3,4%, w 2011 roku przyspieszy do 4,5%, a w 2012 roku wyniesie 4,2%. W 2009 mieliśmy wzrost gospodarczy na poziomie 1,7%. W projekcie budżetu na 2010 rok założono wzrost gospodarczy w wysokości 1,2%, chociaż Bank Światowy prognozuje 2,2% PKB.

POLSKA ENERGETYKA, czyli CO DZIEJE SIĘ NA TYM POLETKU

W ostatnim okresie obserwuje się duże ożywienie w dyskusjach o polskiej energetyce. Jednak sama świadomość zagrożeń dotyczących bezpieczeństwa energetycznego kraju w dłuższej perspektywie czasowej i ożywienie dyskusji na ten temat nie rozwiązuje problemu. Po­trzebne są realne programy kierunkowe, koncepcje lokalizacyjne, decyzje inwestycyjne i środki na ich realizację. Niestety jeszcze nie wi­dać, by te problemy były rozwiązywane na miarę potrzeb. Bezpieczeństwo na rynku gazu, ropy, energii elektrycznej to dziś sprawa wy­magająca realnych i realizowalnych decyzji. Spójrzmy na te problemy z kilku punktów widzenia...

-W 2009 roku deficyt sektora finansów publicznych w Grecji wyniósł 12,7% PKB, a dług publiczny przekroczył 113% PKB (zbliża się do poziomu 300 mld euro). Zagrożone są też inne kraje strefy euro m.in. Hiszpania i Portugalia, w których zeszłoroczne deficyty sięgnęły odpowiednio 9,3% i 11,4% PKB.

-Produkcja przemysłowa w Niemczech w grudniu spadła o 2,6% m/m ( w listopadzie był wzrost o 0,7% m/m). W całym 2009 roku nie­miecka produkcja spadła o 7,1% r/r.

-Europejski Bank Centralny i Bank Anglii już kolejny raz zdecydowały o pozostawieniu stóp procentowych na obecnym, bardzo niskim poziomie. Główna stopa EBC wynosi 1%, a Banku Anglii 0,5%.

Europejski EADS-Airbus od kilkudziesięciu już lat rywalizuje z amerykańskim Boeingiem o pozycję lidera na rynku samolotów pasażer­skich i transportowych. Przez długi okres Amerykanie mieli niezagrożoną pozycję rynkową. Kilka lat temu europejski koncern zbliżył się ilością wyprodukowanych rocznie samolotów do amerykańskiego rywala, a następnie wyprzedził go. Obydwaj rywale ciężko przeżyli ostatni kryzys gospodarczy. EADS-Airbus wyszedł z tego trudnego okresu poraniony, ale utrzymał pozycję lidera. Wygrał w 2009 roku ry­walizację z Boeingiem sprzedając w 2009 roku 498 samolotów, podczas gdy Boeing 481. Prócz tego Airbus w 2009 r. otrzymał zamówie­nia netto (po uwzględnieniu wycofanych zamówień) na 271 samolotów, a Boeing na 141 maszyn.... Jeszcze niedawno liczby te oscylo­wały koło 1000 szt. Teraz pozostaje próba odpowiedzi na pytanie co dalej, jaka przyszłość czeka EADS-Airbus...

-Kolejna wojna UE z USA na forum WTO. Unia domaga się nałożenia na USA sankcji w wysokości 311 mln USD rocznie za nieuczciwe praktyki handlowe, w wyniku czego stosowane są takie kalkulacje ceł na towary w efekcie czego są one sprzedawane po cenach dum­pingowych. Podobny pozew do WTO złożył też Wietnam. WTO pozwala krajom członkowskim wprowadzać dodatkowe cła na te dobra, których eksportowe ceny są dumpingowe i narusza to interes kraju importującego dane towary.

-Chińskie banki udzieliły w 2009 roku pożyczek na rekordową kwotę 1,4 bln USD. Ich celem było udzielenie pomocy firmom w czasie globalnego kryzysu finansowego. Jednak ostatnio rośnie liczba zagrożonych kredytów. Pekin zdecydował się zaostrzyć kontrolę przyzna­wania kredytów, by zmniejszyć ryzyko wzrostu inflacji. Dużą część pożyczek została skierowana na spekulacje giełdowe i na rynku nieru­chomościowym.

KOLEJNY JUŻ RAZ O ŚWIATOWEJ BIEDZIE, czyli NIE ZAPOMINAJMY O WARTOŚCIACH...

Impulsem, który dziś skłonił mnie do podjęcia w tym mikrokomentarzu problemu światowej biedy był fragment dyskusji, która miała miejsce w trakcie ostatniego wykładu, jaki miałem w Krakowie. Wykład był częścią seminarium dotyczącego kluczowej dziś problematyki - gospodarki opartej na wiedzy, w tym gospodarowania wartościami intelektualnymi. Jednak w pewnym momencie dyskusja zboczyła z głównego nurtu na problem obecności uniwersalnych wartości w działalności biznesowej. Przebieg dyskusji skłonił mnie do rozwinięcia pewnego jej fragmentu i zaprezentowania w tym miejscu swoich poglądów...

Koniec 2009 i początek 2010 roku to okazja do spojrzenia w tył, za siebie, ale też do zastanowienia się nad przyszłością gospodarki tak światowej, jak i UE oraz strefy euro, bo to od nich w dużym stopniu zależą możliwości rozwojowe polskiej gospodarki i warunki, w których wszyscy będziemy realizowali własne cele. Atmosfera w światowej gospodarce jest dziś na pewno zdecydowanie lepsza niż na początku 2009 roku. Rok temu głównym problemem były nie do końca rozeznane zagrożenia i mechanizmy działające w światowej gospodarce, a tym samym trudno było przewidzieć jej przyszłość. A jak jest dziś? Czy o sytuacji globalnej gospodarki wiemy więcej, czy więcej wiemy o zachodzących procesach i działających w niej mechanizmach, czy potrafimy prognozować gospodarczą przyszłość z mniejszym niż rok temu poziomem ryzyka? Na takie pytania trudno jest sformułować jednoznaczną odpowiedź. Mimo wątpliwości proponujemy spojrzeć na globalną gospodarkę z kilku punktów widzenia...

W poprzednim moim artykule położyłem nacisk na środki pieniężne jakie menedżerowie powinni zabezpieczyć działowi IT (Bu­dżetowanie IT w przedsiębiorstwie opublikowany również w GlobalEconomy). Bez pieniędzy na stałym i przewidywalnym poziomie zbudowanie niezawodnej i bezpiecznej infrastruktury jest niemożliwe. W tym artykule nacisk zostanie położony na ra­cjonalne wykorzystanie tych środków. Każde przedsiębiorstwo niezależnie od wielkości, branży w której działa czy pozycji rynko­wej jaką ma, działa w środowisku konkurencyjnym. Zachowanie konkurencyjności wymaga efektywności gospodarowania ma­jątkiem, środkami finansowymi i ludźmi. Żadna inna branża, produkt czy przedsiębiorstwo nie zmienia się tak jak technologia in­formatyczna. W artykule opiszę jedną z kluczowych idei współczesnej informatyki, a mianowicie Wolne Oprogramowanie.

W ciągu ostatnich lat jachty stały się symbolem luksusu i prestiżu. Bardziej niż ekskluzywne wille czy drogie samochody podkreślają wysoki status społeczny swoich zamożnych właścicieli, prześcigających się w zakupie coraz to nowszych modeli o nowocześniejszej technologii i bogatszym wyposażeniu. Pokaż mi swój jacht, a powiem ci kim jesteś. Im większy i droższy model, tym większe zainteresowanie mediów, a tym samym podziw wśród innych posiadaczy tego pływającego luksusu. Artykuł pozwala na pozycjonowanie zakupionej przez kogoś „zabawki” w światowym rankingu, a kończy się informacją co robią kupujący jachty, by nie mieć kłopotów także z fiskusem...

Z ELŻBIETĄ BIEŃKOWSKĄ – Minister Rozwoju Regionalnego – rozmawia Jacek Broszkiewicz.

– Niedawno w jednym ze swoich wystąpień powiedziała Pani: „Założone w rządowym planie stabilizacji środki z UE, z jednej strony stanowią znaczny wpływ do polskiego budżetu, a z drugiej, napływ do gospodarki pieniędzy inwestycyj­nych, które ostatecznie trafią do przedsiębiorstw”. W jaki sposób najskuteczniej kompilować napływ środków z UE ze skutecznym napływem zagranicznego kapitału inwestycyjnego?

Jak spodziewało się Ministerstwo Finansów oraz analitycy grudniowa inflacja w naszym kraju wzrosła, jednak odrobinę mniej od prognoz - do 3,5 proc. Czy w kolejnych miesiącach tempo wzrostu cen zostanie zahamowane? MF uważa, że tak, a nawet znacząco zmniejszy się. Czy jest to realne wobec wzro­stów cen nośników energii a także ostrego ataku zimy? Jej skutki poznamy dopiero na wiosnę. Odnotowano też, przekraczający oczekiwania, wzrost  agregatu podaży pieniądza M3 za grudzień na poziomie 8,1 proc. r/r. Wobec wzrostu płac na poziomie 3 proc. przy tym poziomie inflacji jesteśmy w ostatecznym rozliczeniu na mi­nusie. Na domiar złego, wzrasta bezrobocie, w grudniu sięgnęło 11,9 proc., szacuje Ministerstwo Pracy. Zaczy­namy więc odczuwać skutki kryzysu.

Mam świadomość, że pisząc o tym, jakich zmian i jakich rezultatów można się spodziewać w sterowaniu polską gospodarką podejmuję spore ryzyko. Przewidywanie wydarzeń w polskim życiu gospodarczym, w dodatku z politykami w roli głównej jest nie tylko trudne, ale bardzo trudne, bo mówimy o okresie czasu, w którym będą mieć miejsce wybory, a więc... Podjęłam próbę spojrzenia w przód, czyli na to, co nas czeka w 2010 roku i przyznam się, że mam mieszane uczucia. Mam bowiem kilka poważnych pytań jeszcze dziś bez odpowiedzi, ale również sporo wątpliwości. Trudność sprawia też konieczność zasygnalizowania tych problemów w krótkim komentarzu... W zaprezentowanych tu rozważaniach nie zapominam o żelaznej zasadzie mówiącej, że bazę przed tym, co czeka nas jutro wyznacza przede wszystkim to, co było dotąd i co jest dziś, natomiast kluczem do realizacyjnego sukcesu może być świadomość posiadanych aktywów, rozumienie mechanizmów działających w naszej i w otaczającej nasz kraj gospodarce oraz pomysł na to, jak efektywnie wykorzystać posiadane atuty. Byłoby też wspaniale, gdyby tegoroczny plan takich działań był rozumiany i akceptowany przez jak największą część naszego społeczeństwa, stał się naszym wspólnym programem działania, co mogłoby być silnym impulsem motywującym nasze społeczeństwo. Ale zejdźmy z chmur na ziemię...

Naturalne zasoby paliw kopalnych są ograniczone i za kilkadziesiąt lat będą wyczerpane. Światu groziłby wówczas kryzys energetyczny, i w konsekwencji upadek cywilizacji technicznej, gdyż ta jest oparta na energii. Wobec tego od wielu lat pracuje się nad metodami wykorzystania alternatywnych źródeł energii, której zasoby są wręcz nieograniczone, lecz w dalszym ciągu nie umiemy z nich w pełni korzystać. Niektóre kraje odniosły już poważne sukcesy w tym zakresie i zostały one wdrożone, co widać np. w Niemczech, gdzie wiatraki stały się często spotykanym elementem krajobrazu. Wzorowymi rozwiązaniami może pochwalić się również Skandynawia.

Współcześnie obowiązującą zasadę powszechności opodatkowania można zamknąć w krótkiej maksymie: "jeśli coś się rusza, opodatkuj to. Jeśli dalej się rusza, nałóż na to ograniczenia administracyjne. Jeśli już się nie rusza - zacznij to subsydiować". Wysokie, wielopoziomowe obciążenia podatkowe do tego stopnia zrosły się ze współczesną koncepcją państwowości, że trudno sobie wyobrazić, jak kiedyś mogły istnieć państwa, które nie pobierały podatku dochodowego. Warto jednak pamiętać, że współczesny podatek dochodowy jest relatywnie młodą koncepcją, wprowadzoną w życie po raz pierwszy w 1798 r. i wciąż istnieje na świecie szereg miejsc, gdzie podatek dochodowy nie jest pobierany w odniesieniu do wszystkich bądź niektórych grup podmiotów.

Skończył się wieloletni okres, w którym nawet poważne redakcje wydawnictw polityczno - gospodarczych co jakiś czas (tak na wszelki wypadek) publikowały wypowiedzi, zapowiadające zbliżający się moment upadku gospodarczego Chin, a przynajmniej szybki koniec etapu wysokiego tempa wzrostu chińskiej gospodarki. Teraz już tego nie robią, a Chiny nie zwracając uwagi na te „czarne” prognozy już trzecią dekadę wykazują się zdolnością do utrzymania stabilności w swojej gospodarce, a przy tym dynamiki rozwojowej nieosiągalnej dla rywali. Z wypowiedzi czołowych ekspertów i polityków światowych wynika nawet, że taki stan jest niezbędny dziś dla całej globalnej gospodarki! Spójrzmy z kilku punktów widzenia na ten coraz popularniejszy pogląd...